شناسایی اقدامات اساسی در مراحل مدیریت بحران به کمک روش فازی(مورد مطالعه: شناسایی اقدامات اساسی در مراحل مدیریت بحران زلزله)

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه تهران

2 دانشگاه چین

چکیده

پرداختن به موضوع مهمی چون زلزله، با وجود همه مطالعات و برنامه­ریزی­های انجام شده، هنوز هم جایگاه اساسی در مدیریت بحران دارد؛ چرا که با وجود اقدامات پیشگیرانه در برنامه­های مقابله با بحران زلزله در سراسر کشور، اخبار رسیده از زلزله­های اخیر، حاکی از عدم برنامه­ریزی مناسب و نبود هماهنگی و اقدام به­موقع در مراحل مختلف کنترل بحران است. به نظر می­رسد بررسی عوامل مهم مرحله قبل، حین و پس از زلزله، می تواند جامع­نگری در حوزه برنامه­ریزی بحران و سناریوپردازی برای مواجهه خردمندانه با آن را افزایش داده و به مدیران و مسئولان، امکان تصمیم­گیری و اقدام مناسب را در هر مرحله بدهد. در این پژوهش ابتدا به روش تحلیل مضمون، شاخص‌های مهم مرحله قبل، حین و پس از زلزله شناسایی شدند. سپس کدهای اولیه با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA چندین مرتبه مورد تحلیل و بازبینی قرار گرفته و به سپس به کمک تکنیک دلفی فازی، شاخص­های مشخص شده در هر مرحله و زیرشاخص­های آنها، امتیاز‌بندی و مهم­ترین اقدام در هر شاخص و زیرشاخص رصد شده است. در مرحله قبل از زلزله، مجموعاً 6 شاخص و 29 زیرشاخص، در مرحله پاسخ به زلزله،6 شاخص و 20 زیرشاخص و مرحله پس از زلزله، 3 شاخص و 15 زیرشاخص شناسایی شدند و متناسب با روش پژوهش راهکارها و تجزیه و تحلیل‌های فازی ارائه شده است.نمونه آماری پژوهش مشتمل بر 28 نفر از اساتید مجرب و صاحب‌نظر در حیطه‌های فوق‌الذکر بوده که به روش گلوله برفی انتخاب گردیده‌اند.

کلیدواژه‌ها